Em xem lại 1 ít tài liệu em có, thấy có cái này, góp vào mọi người xem nhé. Đây là 1 số nguyên lý của Permaculture, cái mà em đã trình bày fía trên là có thể áp dụng cho mọi lĩnh vực, không riêng gì Nông nghiệp í ạ, còn trong này là cho ví dụ của việc làm nông nghiệp mà cụ thể hơn là thiết kế sinh thái:
Ethics and Principles of Permaculture
Ethics:
Care for people,
Care for the earth,
Share resources
Ethics are what we value most highly and believe to be right and good. These three ethics are what people from all over the world who practise permaculture consider important for guiding our actions in order to achieve long-term sustainability.
It is necessary to practise all three ethics. They are inter-dependent.
Đạo Đức:
Quan tâm đến con người,
Quan tâm đến trái đất,
và chia sẻ tài nguyên
Đạo đức là những gì chúng ta coi là giá trị nhất và luôn tin là đúng, là tốt. Ba giá trị đạo đức này là những gì mà mọi người từ mọi nơi trên thế giới làm nông nghiệp bền vững (Permaculture) coi là quan trọng cho việc định hướng hành động để đạt được sự bền vững.
Việc thực hiện ba đạo đức này là rất cần thiết. Cả ba có sự phụ thuộc lẫn nhau.
Từ 3 giá trị đạo đức trên, có các nguyên lý hành động như sau:
Help make people self-reliant
Giúp mọi người tự tin vào bản thân
Minimise pollution and waste
Try not to add excess nutrients to the garden. Ensure there is a buffer zone to trap and use any nutrient run-off during rain. Collect all waste organic materials for use in making compost and separate them from wastes that do not decompose.
Place attractive labelled bins where people will use them.
Giảm thiểu ô nhiễm và lãng phí
Không bón thừa chất dinh dưỡng cho vườn. Đảm bảo có vùng đệm để giữ và sử dụng những chất dinh dưỡng bị rửa trôi khi trời mưa. Thu thập tất cả những nguyên liệu hữu cơ để làm phân ủ và phân loại chúng khỏi loại rác không phân huỷ.
Đặt những thùng rác có dán chữ hấp dẫn nơi mọi người sẽ dùng đến thùng rác.
Work with nature - not against it
Do not turn soil over. Digging the soil, especially when it is wet, damages it by breaking down its structure. Instead, you should make holes in the soil and spread compost or layers of green mulch covered by yellow mulch. This will bring earthworms to aerate the soil. Remember the Vietnamese saying: "watch the sky, the clouds, the wind, the rain and the soils"
Làm việc với thiên nhiên - đừng chống lại nó
Không đảo đất. Đào đất đặc biệt khi đất ướt sẽ hại đất vì sẽ làm vỡ hết các cấu trúc của đất. Thay vào đó, bạn nên chọc lỗ trong đất và rải phân ủ hoặc các lớp bổi xanh được phủ bằng bổi vàng lên trên. Như thế sẽ đưa giun đất đến làm thoáng khí cho đất.
See solutions – not problems
Instead of despairing over difficult spots, grow things there that suit the conditions. In the buffer zone near wetlands, plant trees, bushes and other plants that tolerate wet conditions. Create growing areas near wetlands by building up the soil and allowing channels for water loving plants like kang kong between gardens.
Nhìn ra giải pháp – đừng nhìn ra khó khăn
Thay vì thất vọng với những nơi khó canh tác, hãy trồng vào đó những cây phù hợp với điều kiện ở đó. Trong vùng đệm gần ao nước, trồng cây, bụi cây và các loại cây khác có thể chịu đựng được điều kiện ẩm ướt. Tạo ra các vùng canh tác gần các ao nước bằng cách bồi đắp đất và làm mương cho những cây ưa nước như rau muống.
Place things near each other that can help each other
By examining the characteristics of items in the garden and working out what their needs are and what they produce, it is possible to place things so that the needs of one are supplied by what another produces. Plants placed next to each other take different nutrients from the soil, confuse pests with their strong smell or grow at different heights. Plant a climbing bean near a pawpaw. The bean enriches the soil for the pawpaw. The pawpaw can support a high trellis for the bean.
Đặt các vật gần nhau để hỗ trợ lẫn nhau
Bằng cách kiểm tra các đặc điểm của các vật trong vườn và phân tích rõ nhu cầu của từng vật đó là gì, và chúng có thể đem lại được những “sản phẩm” gì, có thể đặt các vật mà sản phẩm của vật này đáp ứng được nhu cầu của vật kia. Các cây hút những chất dinh dưỡng khác nhau từ đất nên trồng gần nhau, cây có mùi đậm trồng gần cây dễ bị sâu hại làm cho sâu hại bị mất phương hướng hoặc trồng những cây có độ cao khác nhau. Trồng một cây đậu leo gần một cây đu đủ. Cây đậu sẽ làm giàu chất đất cho cây đu đủ. Cây đu đủ có thể làm giàn leo cho đậu.
Plan for less work with more productivity
When planning work, think carefully about how to do the job in a way that will minimise the amount of work needed. When making a compost heap, try to build it close to where there is a lot of garden waste and near to where the finished compost can be used.
Lên kế hoạch cho việc ít công sức nhưng hiệu quả cao
Khi lên kế hoạch công việc, suy nghĩ cẩn thận về cách làm việc đó như thế nào bằng cách giảm tối đa lượng công việc cần thiết. Khi làm một đống phân ủ, cố gắng làm nó ở gần nơi có nhiều đồ thải của vườn và gần nơi cần bón phân ủ.
Everything works at least two ways
Mulch placed around fruit trees, protects the soil from the sun and the wind drying it out. Mulch also prevents erosion by rain. It prevents soil from splashing up onto the leaves and causing disease. It also creates a cool moist habitat for earthworms. As the mulch breaks down, earthworms and micro-organisms mix it into the topsoil, where it becomes humus.
Mọi thứ đều có ít nhất 2 công dụng
Bổi quanh gốc cây ăn quả: bảo vệ đất khỏi ánh nắng mặt trời và gió làm khô đất. Bổi cũng giúp đất tránh bị rửa trôi. Nó giúp đất không bắn lên lá để gây bệnh. Nó tạo ra một nơi cư trú mát mẻ và đủ ẩm cho giun. Khi bổi phân huỷ rồi, giun và các vi sinh vật trộn lẫn nó vào lớp đất trên bề mặt và trở thành mùn.
Find what is abundantly available and use it
Look around to find what is cheaply and easily available and examine ways that they can be used, rather than buying in similar products. Rice straw that is cheap at harvest time and water hyacinth that grows vigorously and freely in the wetlands are valuable resources that can be used as mulch or added to compost.
Tìm ra những gì sẵn có nhiều để sử dụng
Nhìn quanh để tìm ra có những gì sẵn có lại rẻ và dễ lấy và kiểm tra xem có thể sử dụng chúng như thế nào hơn là mua vào những sản phẩm tương tự. Rơm khô rẻ trong mùa thu hoạch và bèo nước có sẵn, tốt trong ao nước và những nguồn tài nguyên giá trị có thể dùng làm bổi hoặc nguyên liệu cho phân ủ.
Start small – don’t take on more than you can manage
Make sure how much time and energy you have before planning to set up new areas. If you take on too much it may become too hard and you may give up .Set up one garden first and get it working properly, before starting the next one.
Bắt đầu bằng việc nhỏ - Đừng làm những việc quá tầm kiểm soát
Hãy chắc chắn về bao nhiêu thời gian và năng lượng bạn có trước khi lên kế hoạc bắt đầu một khu vực mới. Nếu bạn ôm đồm quá nhiều, công việc sẽ trở nên quá khó khăn và có thể bạn sẽ từ bỏ. Đấu tiên hãy bắt đầu một khu vực và làm cho nó có thể hoạt động được, trước khi bắt đầu khu vực tiếp theo.
Cooperate – don’t compete
This applies to how we work and learn together as people as well as to how we plan our gardens. Share seeds, share knowledge, help each other with difficult tasks. Companion planting and the planting of groups of plants that complement each other, put less stress on the soil than planting similar plants together that will compete for the same nutrients.
Hợp tác – không cạnh tranh
Nguyên lý này được áp dụng vào lúc chúng ta làm việc và học tập cùng nhau như thế nào cũng như lúc chúng ta lên kế hoạch cho vườn của mình như thế nào. Hãy chia sẻ hạt giống, chia sẻ kiến thức, giúp đỡ lẫn nhau những lúc có việc khó khăn. Trồng cây đi kèm và việc trồng những nhóm cây hỗ trợ lẫn nhau, giúp giảm áp lực lên đất hơn là chỉ trồng cùng một loại cây vì chúng sẽ cạnh trang nhau về chất dinh dưỡng.
Make the least change for the biggest result
Plan tasks like managing weeds very carefully so that no work is wasted. If a weeded area is left without any covering or new plants, then nature will send along lots of new weeds. One person can pull out weeds, then the next person can cover the area with layers of mulch and new plants so that no new weeds grow.
Thay đổi ít nhất, hiệu quả lớn nhất
Lên kế hoạch cho nhiệm vụ như kiểm soát cỏ thật cẩn thận để không có việc gì là lãng phí. Nếu một khu vực vừa được làm cỏ bị để như thế không có bất kì một cây phủ hoặc cây mới nào thì rồi thiên nhiên sẽ mang rất nhiều cỏ mới đến. Giải pháp: Một người nhổ cỏ, sau đó người tiếp theo có thể phủ khu vực vừa làm cỏ bằng các lớp bổi và trồng cây mới để không có cỏ mới mọc lại.
Set up a system where everything is linked
Draw a base plan of the whole area then carefully design the best place to put things. Think about how energy, water and people move naturally through the area. Then connect things so that they work well together e.g the compost hole is in the middle of a circle of fruit trees. Remember the Vietnamese saying: "grow the right plant on the right site"
Tạo ra một hệ thống nơi mà mọi thứ đều liên kết với nhau
Vẽ một bản mặt bằng của toàn bộ khu vườn rồi cẩn thận thiết kế những nơi hợp lí nhất để đặt các thứ. Tính xem bao nhiêu năng lượng, nước và cả con người di chuyển qua vùng đó. Sau đó kết nối các thứ lại với nhau để chúng hoạt động hài hoà cùng nhau ví dụ: hố phân ủ ở giữa vòng các cây ăn quả.
Make perennial plants the basis of the design
Grow many long-term plants like fruit trees, legume trees, ginger and lemon grass. Perennial plants require less maintenance than annual plants and have a greater ability to survive poor seasons. Choose diverse plants that are locally adapted, reliable and hardy.
Dùng cây lâu năm làm nền tảng của thiết kế vườn
Trồng nhiều cây lâu năm như cây ăn quả, cây họ đậu, gừng và sả. Cây lâu năm đòi hỏi ít công chăm sóc hơn cây hàng năm và có khả năng chống chọi với thời tiết xấu tốt hơn. Chọn những cây đa dạng mà ở thích nghi với địa phương, dai sức và dễ sống.
Combine scientific knowledge with traditional wisdom
Make compost using scientific information about organisms which cause decomposition and use ingredients in proportions that are based on scientific knowledge. Observe the practices of local farmers, especially if they are farming organically. If necessary make contact with them to ask their advice; then compare what they advise, with information available in modern books about organic agriculture.
Kết hợp kiến thức khoa học và những kinh nghiệm truyền thống
Làm phân ủ sử dụng thông tin khoa học về sinh vật thực hiện quá trình phân huỷ và sử dụng thành phần theo tỉ lệ dựa trên các kiến thức khoa học. Quan sát những việc làm của người nông dân địa phương đặc biệt là khi họ làm nông nghiệp theo phương pháp hữu cơ. Nếu cần thiết, hãy liên hệ với họ để nhờ sự tư vấn, rồi đối chiếu những gì họ khuyên với thông tin có trong các sách hiện đại về nông nghiệp hữu cơ.
Encourage useful animals to play a role in the system
Besides being a source of protein-rich food, pigs, poultry and fish eat weeds and pests and improve soil and compost with their manure. Frogs, lizards and birds eat pests; so you should attract them to the garden by including trees, rocks, ponds and mulch. Earthworms enrich the soil. They will come to the garden if there is a lot of compost and mulch on the soil. Dragon flies, lace wings, lady birds and other useful insects prey on insect pests which damage the garden. These useful, small predators will come to the garden if there are flowers, mulch and NO chemicals.
Khuyến khích vai trò của động vật có lợi trong vườn
Bên cạnh là một nguồn thực phẩm giàu protêin, lợn, gia cầm và cá còn ăn cỏ và sâu hại và phân của chúng giúp cải tạo đất. Ếch, thằn lằn và chim ăn sâu hại, vì thế bạn nên thu hút chúng đến vườn bằng cách trồng cây, đặt thêm đá, ao nước và bổi trong khu vườn. Giun đất làm giàu chất dinh dưỡng cho đất, chúng sẽ đến vườn nếu có nhiều phân ủ và bổi trên đất. Chuồn chuồn, bọ rùa và các côn trùng có lợi khác ăn các sâu hại phá vườn. Những con thiên địch nhỏ bé nhưng có ích này sẽ đến vườn nếu có hoa, bổi và KHÔNG chất hoá học.
Preserve and increase the bio-diversity of plants, animals and micro-organisms
We can make the garden strong and resilient by including different types of plants and animals. We should include short term, medium term and long term plants using multi-cropping, companion planting and crop rotation. We should plant many different crops and different varieties of the one crop e.g. different varieties of banana.
Provide habitats such as mulch, bushes and ponds that will attract animals that eat pests. Bio-diversity ensures that everything lives in a balanced ecological relationship without pests or disease.
Bảo tồn và tăng cường đa dạng về loài thực vật, động vật và vi sinh vật
Chúng ta có thể làm cho vườn tốt và bền vững bằng cách cho thêm các loại cây cối và động vật khác nhau vào vườn. Ta nên trồng cây ngắn ngày, cây trung bình và cây dài ngày bằng cách sử dụng các phương pháp đa canh, trồng cây đi kèm và luân canh. Ta nên trồng nhiều loại cây khác nhau và nhiều giống khác nhau của một loại cây ví dụ: nhiều giống khác nhau của chuối.
Cung cấp nơi cư trú như lớp bổi, bụi cây và ao nước vì chúng sẽ thu hút động vật đến ăn sâu hại. Sự đa dạng sinh học bảo đảm rằng khi có mối quan hệ sinh thái được cân bằng, tất cả mọi vật sống trong một mối quan hệ đó mà không có sâu bệnh gì.
Nguồn: http://www4.ttvnol.com/forum/ttx/430306/trang-6.ttvn?v=dc6ysysa3q0cjb5m6dxm
No comments:
Post a Comment